Riyad’da düzenlenen “Arap ve İslam Ülkeleri Dışişleri Bakanları Toplantısı”ndan çıkan bildiri, diplomatik ve siyasi tartışmaları alevlendirdi.
Toplantıya Türkiye’nin de dahil olduğu 12 ülkenin dışişleri bakanları katıldı: Türkiye, Azerbaycan, Bahreyn, Mısır, Ürdün, Kuveyt, Lübnan, Pakistan, Katar, Suudi Arabistan, Suriye ve Birleşik Arap Emirlikleri. Ancak Umman toplantıya dahil edilmedi.
Toplantı sonucunda yayımlanan bildiride İran’ın bölgedeki ABD üslerini ve stratejik noktaları hedef alması kınandı, “saldırıları derhal durdurması” ve “iyi komşuluk” ilkelerine uyması istendi. Ancak bildiride, saldırıları başlatan İsrail ve ABD’nin adı tek bir cümle ile dahi geçmedi.
Ankara, bildirinin öğle saatlerinde basına yansımasının ardından gayrıresmi bir bilgi paylaştı. Buna göre, bildiride Lübnan’a yönelik saldırganlığı ve yayılmacı politikaları eleştiren ifade Türkiye’nin katkısıyla eklenmişti. Ancak uzmanlar ve diplomatik gözlemciler, bu eklemenin bildirinin genel yönünü değiştirmeyeceğini vurguluyor.
Umman Dışişleri Bakanı Badr Albusaidi, ABD ve İsrail’in İran ile müzakereleri baltaladığını ve diplomatik çözümün hâlâ mümkün olduğunu açıkladı. Albusaidi, İran’ın yanıtlarını “meşru” olarak gördüğünü belirterek, sürece dair cesur bir açıklamaya imza attı.
Bildirinin yayımlanmasının ardından İran, kendi sınırları içindeki ABD hedeflerine misilleme saldırıları düzenledi. Bu saldırılarda, Minab’da 160 çocuk hayatını kaybetti, yerleşim alanları, hastaneler ve devlet binaları hedef alındı. Buna rağmen bildiride, saldırılarda ölen sivil ve askerler ile savaşın başlatıcıları olarak ABD ve İsrail’in adı geçmedi.
Diplomatik gözlemciler, bildirinin ABD ve İsrail’in çıkarlarına hizmet eden bir çizgide kalmaya devam ettiğini, Türkiye’nin de bu sürece katılarak imza verdiğini belirtiyor.